Trong thời gian gần đây, nhiều người truyền tai nhau rằng ăn cơm nguội có thể giúp giảm tăng đường huyết, thậm chí hỗ trợ người ăn kiêng và người tiền tiểu đường. Quan niệm này nghe có vẻ lạ, nhưng thực tế lại có cơ sở khoa học nhất định. Tuy nhiên, để hiểu đúng và áp dụng đúng, cần nhìn vấn đề một cách toàn diện thay vì làm theo trào lưu.
1. Vì sao cơm nguội được cho là “tốt hơn” cơm nóng?
Khi cơm vừa nấu chín và còn nóng, tinh bột trong gạo ở trạng thái dễ tiêu hóa. Lúc này, cơ thể hấp thu nhanh, đường huyết có xu hướng tăng cao hơn sau bữa ăn. Ngược lại, khi cơm được để nguội trong một khoảng thời gian, cấu trúc tinh bột sẽ thay đổi, tạo thành một dạng gọi là tinh bột kháng.
Tinh bột kháng là loại tinh bột không bị tiêu hóa hoàn toàn ở ruột non, mà đi xuống ruột già và hoạt động giống chất xơ. Chính sự thay đổi này khiến tốc độ hấp thu glucose chậm hơn, từ đó giúp hạn chế tình trạng tăng đường huyết đột ngột sau khi ăn.
2. Tinh bột kháng ảnh hưởng đến đường huyết như thế nào?
Tinh bột kháng làm giảm chỉ số đường huyết (GI) của bữa ăn, giúp đường huyết tăng từ từ thay vì tăng nhanh. Điều này đặc biệt có lợi cho người cần kiểm soát đường huyết, vì cơ thể không phải tiết quá nhiều insulin cùng lúc. Ngoài ra, tinh bột kháng còn giúp tạo cảm giác no lâu hơn, giảm cảm giác thèm ăn sau bữa cơm.
3. Có phải tất cả mọi người ăn cơm nguội đều đuọc?
Dù có lợi ích nhất định, cơm nguội không phải lựa chọn lý tưởng cho tất cả mọi người. Với một số người có hệ tiêu hóa yếu, việc ăn cơm nguội có thể gây khó tiêu, đầy bụng hoặc lạnh bụng. Trẻ nhỏ và người lớn tuổi cũng có thể không thích nghi tốt với cơm nguội do hệ tiêu hóa nhạy cảm hơn.
4. Có cần ăn cơm thật nguội mới có tác dụng?
Một hiểu lầm phổ biến là phải ăn cơm lạnh hoàn toàn mới có lợi. Trên thực tế, tinh bột kháng vẫn tồn tại ngay cả khi cơm nguội được hâm nóng lại ở nhiệt độ vừa phải, miễn là không nấu lại từ đầu. Điều quan trọng không phải là cảm giác “nguội” khi ăn, mà là quá trình tinh bột đã trải qua giai đoạn làm nguội trước đó.
5. Ăn cơm nguội có giúp giảm cân không?
Cơm nguội không phải là “thực phẩm giảm cân thần kỳ”. Tuy nhiên, nhờ tinh bột kháng, nó có thể hỗ trợ kiểm soát cảm giác đói và ổn định năng lượng, từ đó gián tiếp giúp kiểm soát cân nặng. Việc giảm cân vẫn phụ thuộc vào tổng năng lượng nạp vào, mức độ vận động và thói quen ăn uống tổng thể.
6. Những lưu ý quan trọng khi ăn cơm nguội
Cơm nguội cần được bảo quản đúng cách để đảm bảo an toàn thực phẩm. Nếu để ở nhiệt độ phòng quá lâu, cơm có thể bị nhiễm khuẩn gây ngộ độc. Tốt nhất nên bảo quản cơm trong tủ lạnh và hâm lại đúng cách trước khi ăn. Ngoài ra, không nên lạm dụng cơm nguội mà bỏ qua các yếu tố khác như khẩu phần, chất lượng tinh bột và sự cân bằng dinh dưỡng.
Kết luận
Ăn cơm nguội có thể giúp giảm mức tăng đường huyết nhờ sự hình thành tinh bột kháng, nhưng đây không phải là giải pháp duy nhất hay phù hợp với tất cả mọi người. Hiệu quả kiểm soát đường huyết đến từ cách ăn uống tổng thể: lựa chọn tinh bột phù hợp, ăn đúng lượng, đúng thời điểm và duy trì lối sống lành mạnh. Thay vì chạy theo trào lưu, hiểu đúng bản chất sẽ giúp bạn áp dụng một cách an toàn và bền vững hơn.